Tiết lộ tiêu chí của giấc ngủ ngon giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn

Theo BS Vân, giấc ngủ không chỉ để nghỉ ngơi mà còn là yếu tố quyết định khả năng phục hồi cơ thể và rút ngắn thời gian mắc bệnh. Người ngủ sâu, ngủ đủ giấc thường hồi phục nhanh hơn khi cơ thể bị tổn thương hoặc mắc bệnh. Tuy nhiên, không phải ngủ nhiều là ngủ ngon. Một giấc ngủ thực sự chất lượng cần đáp ứng nhiều tiêu chí quan trọng mà không phải ai cũng hiểu đúng.

Vì sao giấc ngủ ngon giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn?

Theo BS Vân, khi cơ thể rơi vào trạng thái ngủ sâu, hệ thần kinh và các cơ quan nội tạng bước vào giai đoạn tự sửa chữa và tái tạo. Đây là thời điểm hormone tăng trưởng được tiết ra mạnh, hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn và não bộ xử lý lại các thông tin trong ngày.

Chính vì vậy, ở những người ngủ sâu, ngủ đủ giấc, nếu chẳng may mắc bệnh hoặc bị tổn thương một cơ quan nào đó, thời gian hồi phục thường ngắn hơn so với người thiếu ngủ hoặc ngủ không chất lượng. Ngược lại, giấc ngủ kém kéo dài khiến cơ thể luôn trong trạng thái mệt mỏi, làm chậm quá trình lành bệnh và dễ phát sinh rối loạn khác.

Tuy nhiên, để gọi là một giấc ngủ ngon đúng nghĩa, không thể chỉ dựa vào cảm giác ngủ nhiều hay ngủ ít.

Tiêu chí đầu tiên của giấc ngủ ngon: Thời lượng ngủ phù hợp

Tiêu chí cơ bản nhất của giấc ngủ ngon là thời lượng. Theo BS Vân, một giấc ngủ lý tưởng thường kéo dài khoảng 7 đến 9 tiếng mỗi đêm. Đây là khoảng thời gian giúp cơ thể có đủ các chu kỳ ngủ cần thiết để phục hồi toàn diện.

Tuy nhiên, trong thực tế sinh hoạt hiện đại, không phải ai cũng có thể duy trì thời lượng ngủ lý tưởng này. BS Vân cho biết, nếu một người có thể ngủ liên tục khoảng 6–7 tiếng mỗi đêm, không bị gián đoạn nhiều, thì đây đã được xem là một thời lượng ngủ tương đối tốt.

Điều quan trọng không chỉ nằm ở con số giờ ngủ, mà ở việc giấc ngủ đó có thực sự mang lại cảm giác hồi phục hay không.

Thời gian vào giấc: Yếu tố nhiều người bỏ qua

Một tiêu chí rất quan trọng khác của giấc ngủ ngon là thời gian để đi vào giấc ngủ. Một giấc ngủ chất lượng là khi cơ thể có thể vào giấc trong vòng dưới 30 phút kể từ lúc nằm lên giường.

Nếu một người thường xuyên trằn trọc hàng giờ mới ngủ được, dù tổng thời gian nằm trên giường dài, thì giấc ngủ đó vẫn không được xem là giấc ngủ tốt. Việc khó vào giấc cho thấy hệ thần kinh chưa thực sự được thư giãn, não bộ vẫn trong trạng thái căng thẳng.

BS Vân nhấn mạnh rằng, khả năng vào giấc nhanh là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang có nhịp sinh học tương đối ổn định.

Ngủ đúng nhịp sinh học: Chìa khóa của giấc ngủ phục hồi

Một tiêu chí quan trọng khác được BS Vân đặc biệt nhấn mạnh là ngủ đúng nhịp sinh học. Giấc ngủ mang lại hiệu quả phục hồi tốt nhất khi diễn ra trong khoảng thời gian từ 22 giờ đêm đến khoảng 6–7 giờ sáng.

Đây là khung giờ mà não bộ và các cơ quan nội tạng được lập trình sẵn để bước vào trạng thái nghỉ ngơi sâu. Khi ngủ đúng nhịp sinh học, cơ thể không chỉ ngủ dễ hơn mà còn ngủ sâu hơn, giúp tăng hiệu quả hồi phục cho não bộ và toàn bộ hệ thống cơ quan.

Ngược lại, việc thường xuyên ngủ muộn, đảo lộn giờ giấc dù vẫn đủ số giờ ngủ có thể khiến cơ thể khó đạt được chất lượng giấc ngủ tối ưu.

Ngủ sâu và ngủ liền mạch: Tiêu chí cốt lõi của giấc ngủ ngon

Theo BS Vân, một giấc ngủ tốt không thể thiếu yếu tố ngủ sâu và ngủ liền mạch. Trong suốt giấc ngủ, cơ thể cần trải qua đầy đủ các giai đoạn của chu kỳ ngủ để đạt được hiệu quả phục hồi tối đa.

Ngủ liền mạch có nghĩa là không thức giấc nhiều lần trong đêm. Trong trường hợp có thức giấc, người ngủ vẫn có thể dễ dàng quay lại giấc ngủ mà không bị tỉnh táo kéo dài.

Nếu một người thường xuyên tỉnh giấc giữa đêm, khó ngủ lại, giấc ngủ sẽ bị chia nhỏ và không còn đủ giá trị hồi phục, dù tổng thời gian ngủ có thể vẫn đạt yêu cầu.

Thức dậy tỉnh táo: Dấu hiệu rõ ràng nhất của giấc ngủ chất lượng

Theo BS Vân, một tiêu chí rất dễ nhận biết của giấc ngủ ngon là cảm giác sau khi thức dậy. Khi tỉnh giấc, nếu cơ thể cảm thấy nhẹ nhàng, đầu óc tỉnh táo, không uể oải kéo dài, đó là dấu hiệu cho thấy giấc ngủ đã thực sự giúp cơ thể hồi phục.

Ngược lại, nếu ngủ đủ giờ nhưng thức dậy vẫn mệt mỏi, choáng váng, khó tập trung, thì giấc ngủ đó chưa đạt chất lượng, dù về mặt thời lượng có vẻ “đủ”.

Giấc ngủ ngon không phải là giấc ngủ lệ thuộc vào thuốc

Một tiêu chí quan trọng khác mà BS Vân nhấn mạnh là không lệ thuộc vào thuốc ngủ hoặc các chất hỗ trợ.

Trong thực tế, có nhiều người chỉ có thể ngủ sâu khi dùng nửa viên hoặc một viên thuốc ngủ. Tuy nhiên, BS Vân cho rằng đây không phải là giấc ngủ sinh lý tự nhiên. Việc lệ thuộc lâu dài vào thuốc ngủ có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh và các cơ quan khác trong cơ thể.

Một giấc ngủ được xem là tốt khi cơ thể có thể ngủ tự nhiên, không cần đến thuốc ngủ hay vi dưỡng chất hỗ trợ thường xuyên. Trong những trường hợp đã dùng thuốc, người bệnh nên được tư vấn để giảm dần và cai thuốc một cách an toàn, thay vì phụ thuộc kéo dài.

Khi ngủ đúng, ngủ đủ và ngủ tự nhiên, cơ thể sẽ có khả năng tự phục hồi tốt hơn, tinh thần ổn định hơn và khả năng chống lại bệnh tật cũng được cải thiện rõ rệt. Thay vì chỉ quan tâm ngủ bao nhiêu tiếng, mỗi người nên chú ý đến chất lượng thực sự của giấc ngủ, bởi đó chính là yếu tố quyết định sức khỏe lâu dài.