Xét nghiệm nội tiết tố nữ đóng vai trò then chốt trong việc đánh giá sức khỏe sinh sản và chẩn đoán tình trạng rối loạn hormone ở nữ giới. Đây là xét nghiệm cần thiết giúp phụ nữ kiểm soát được các giai đoạn sinh lý quan trọng như dậy thì, mang thai và mãn kinh một cách chủ động và khoa học.
Xét nghiệm nội tiết tố nữ là gì?
Xét nghiệm nội tiết tố nữ là tập hợp các xét nghiệm sinh hóa được thực hiện nhằm kiểm tra và theo dõi nồng độ hormone sinh dục trong cơ thể nữ giới, từ đó đánh giá chức năng của buồng trứng và tuyến yên. Việc đo lường các hormone như FSH, LH, estradiol, progesterone hay AMH giúp bác sĩ xác định tình hình nội tiết và khả năng sinh sản.
Tình trạng mất cân bằng nội tiết ở phụ nữ có thể dẫn đến các rối loạn như rối loạn kinh nguyệt, vô sinh, tăng cân không rõ nguyên nhân, thay đổi cảm xúc hoặc mãn kinh sớm. Nhờ các chỉ số từ xét nghiệm, việc can thiệp sớm bằng chế độ dinh dưỡng, lối sống hoặc điều trị y tế sẽ trở nên hiệu quả hơn, từ đó cải thiện rõ ràng chất lượng sống và sức khỏe sinh sản.
Xét nghiệm nội tiết tố nữ gồm những gì?
Một xét nghiệm toàn diện thường bao gồm các chỉ số nội tiết chính sau:
LH (Hormone kích thích hoàng thể): Được sản xuất bởi thùy trước tuyến yên, LH có vai trò kích thích rụng trứng và sản xuất estrogen từ buồng trứng. Nồng độ LH bất thường, đặc biệt cao trong pha đầu của chu kỳ, thường liên quan đến hội chứng buồng trứng đa nang.
FSH (Hormone kích thích nang noãn): Cũng do tuyến yên tiết ra, FSH đặc biệt quan trọng trong việc kích thích phát triển nang trứng trong buồng trứng. Mức FSH cao chỉ số dự trữ buồng trứng thấp, là dấu hiệu của khả năng sinh sản suy giảm.
Progesterone: Progesterone giúp duy trì nội mạc tử cung ổn định, đóng vai trò thiết yếu trong việc hỗ trợ thai kỳ. Mức progesterone đặc biệt quan trọng trong nửa sau chu kỳ (giai đoạn hoàng thể), sự thiếu hụt có thể liên quan đến vô sinh hoặc truỵ thai.
Estradiol (Estrogen): Là dạng estrogen mạnh nhất và chủ đạo, estradiol có tác động đến sự phát triển của nội mạc tử cung, duy trì chức năng sinh sản, và quyết định đặc điểm giới tính nữ. Nồng độ bình thường dao động trong khoảng 70 – 220 pmol/L, thay đổi theo chu kỳ kinh nguyệt.
Testosterone: Dù thường được xác định là hormone nam, testosterone có vai trò điều chỉnh ham muốn tình dục, mật độ xương và sự phát triển cơ bắp ở nữ. Nồng độ cao bất thường là dấu hiệu của rối loạn nội tiết như buồng trứng đa nang.
Prolactin: Có chức năng điều chỉnh sự tiết sữa và đánh giá hoạt động tuyến yên. Nồng độ prolactin cao không phù hợp có thể gây ra tắt kinh hoặc vô sinh.
AMH (Anti-Müllerian Hormone): AMH là chỉ số chính trong đánh giá khả năng dự trữ noãn của buồng trứng. Giá trị AMH ổn định sẽ phản ánh mức độ trứng còn lại trong buồng trứng, điều đặc biệt có ích trong đánh giá khả năng sinh sản và lập kế hoạch thai nghén.
Khi nào cần xét nghiệm nội tiết tố nữ?
Các triệu chứng chỉ định xét nghiệm
Xét nghiệm nội tiết tố nữ thường được chỉ định khi nữ giới gặp phải các biểu hiện bất thường hoặc các vấn đề liên quan đến sức khoẻ sinh sản như:
– Chu kỳ kinh nguyệt không đều, vô kinh, rong kinh hoặc đau bụng kinh nghiêm trọng.
– Khó mang thai hoặc đã từng điều trị hiếm muộn vô sinh.
– Nghi ngờ hội chứng buồng trứng đa nang với biểu hiện rậm lông, mụn kéo dài và chu kỳ rối loạn.
– Xét nghiệm tầm soát khả năng dự trữ trứng (đặc biệt ở phụ nữ trên 35 tuổi hoặc chuẩn bị thụ tinh trong ống nghiệm).
– Dấu hiệu mãn kinh sớm như bốc hỏa, mất ngủ, cáu gắt, hoặc khô âm đạo xảy ra ở độ tuổi chưa đến giai đoạn mãn kinh thông thường.
Thời điểm xét nghiệm và quy trình thực hiện
Thời điểm tối ưu để xét nghiệm
Không phải tất cả hormone đều cần xét nghiệm vào cùng một thời điểm. Một số hormone cần được đo vào các ngày cụ thể trong chu kỳ kinh. Ví dụ:
– FSH, LH và estradiol thường xét nghiệm vào ngày 2–4 của chu kỳ kinh nguyệt.
– Progesterone nên xét nghiệm vào khoảng ngày 21 hoặc 7 ngày sau rụng trứng (với chu kỳ 28 ngày).
– Prolactin nên được kiểm tra vào buổi sáng, trong vòng 3 giờ sau khi ngủ dậy.
– AMH có thể xét nghiệm ở bất kỳ thời điểm nào trong chu kỳ và không phụ thuộc vào ngày hành kinh.
Quy trình xét nghiệm
Thông thường, xét nghiệm nội tiết tố nữ là xét nghiệm máu. Người bệnh nên đến bệnh viện hoặc cơ sở y tế chuyên về phụ khoa hoặc nội tiết đúng thời điểm quy định. Sau khi lấy mẫu máu, mẫu sẽ được chuyển về phòng lab huyết học hoặc sinh hóa để tiến hành phân tích.
Người bệnh cần nhịn ăn từ 8–10 tiếng trước khi thực hiện để bảo đảm kết quả chính xác, đồng thời tránh sử dụng thuốc nội tiết hoặc thay thế hormone trong vòng ít nhất 48 giờ (nếu không có chỉ định của bác sĩ).
Chi phí xét nghiệm nội tiết tố nữ
Chi phí cho xét nghiệm nội tiết tố nữ phụ thuộc vào từng cơ sở y tế và số lượng chỉ số được thực hiện. Theo khảo sát tại một số bệnh viện uy tín tại TP.HCM và Hà Nội, chi phí như sau:
– Xét nghiệm đơn lẻ từng hormone như FSH, LH, Estradiol, Prolactin dao động từ 150.000–300.000 VNĐ/chỉ số.
– Bộ xét nghiệm đầy đủ nội tiết tố có giá khoảng 1.200.000–2.000.000 VNĐ/lần.
Chi phí có thể được bảo hiểm chi trả một phần nếu có chỉ định từ bác sĩ và được thực hiện tại bệnh viện nhà nước hoặc trong chương trình khám sức khỏe.
Kết luận
Xét nghiệm nội tiết tố nữ là công cụ y học quan trọng giúp chẩn đoán và theo dõi chính xác được sức khỏe sinh sản cùng như các rối loạn nội tiết ở nữ giới. Việc hiểu rõ quy trình, thời điểm thực hiện và ý nghĩa từng chỉ số hormone không chỉ giúp phát hiện sớm nguy cơ tiềm ẩn mà còn tạo cơ sở điều trị hiệu quả nếu cần. Hãy chủ động đi xét nghiệm khi có dấu hiệu bất ổn hoặc theo lịch khuyến nghị nhằm tối ưu hóa sức khoẻ sinh lý và khả năng sinh sản lâu dài.
Meta description: Xét nghiệm nội tiết tố nữ: chi phí, thời điểm và quy trình chi tiết
Nguồn tham khảo
[1] Mayo Clinic. Hormone testing — female hormones overview.[2] NIH – Reproductive hormone imbalance and fertility.
[3] Healthline. Female hormone tests: What they measure and when to take.
[4] American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) – AMH and female fertility.
[5] WHO. Hormonal causes of infertility in women.
[8] Cleveland Clinic. Understanding hormone tests for reproductive health.
[9] Medical News Today. Estrogen, LH, and FSH hormone levels.
[11] Lab Tests Online. Interpretation of hormone levels in cycle diagnostics.
Bài viết của: Trợ lý bác sĩ




